Z Polscy pisarze i badacze literatury przełomu XX i XXI wieku
(Różnice między wersjami)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "'''JUREWICZ Aleksander''' '''ur. 1952''' Pseud.: A.J.; (jota); O. Łapian; Olek Łapian. Poeta, powieściopisarz, eseista. Urodzony 18 listopada 1952 w Lidzie na B...")
 
Linia 1: Linia 1:
'''JUREWICZ Aleksander'''
+
<div id="shortDescription">
 +
<p>ur. 1952</p>
 +
<p>Pseud.: A.J.; (jota); O. Łapian; Olek Łapian.</p>
 +
<p>Poeta, powieściopisarz, eseista.</p>
 +
</div id='shortDescription'>
  
'''ur. 1952'''
+
<div class='all'>
 +
<div class='biogram'>
 +
==BIOGRAM==
 +
<p>Urodzony 18 listopada 1952 w Lidzie na Białorusi; syn Michała Jurewicza, krawca, i Janiny z domu Łapian. Do 1957 mieszkał we wsi Krupowo koło Lidy; w tymże roku w ramach repatriacji wyjechał wraz z rodzicami do Polski i zamieszkał we wsi Redło pod Połczynem Zdrojem, gdzie uczył się w szkole podstawowej. Po ukończeniu Liceum Ogólnokształcącego w Połczynie Zdroju przeniósł się do Gdańska, gdzie podjął studia polonistyczne na Uniwersytecie Gdańskim; w 1976 przerwał naukę. Debiutował w 1971 w piśmie „Radar” fragmentem prozy pt. ''Jesień bez liści'' (nr 2); za właściwy debiut uważa publikację wierszy ''Między jednym oddechem'', ''Od niedawna widzę'','' Więc najpierw był krzyk'', ogłoszonych w miesięczniku „Nowy Wyraz” (1973 nr 10). Był członkiem Koła Młodych przy Oddziale Gdańskim ZLP. Od 1973 brał udział w turniejach poetyckich i publikował w antologiach gdańskiego środowiska studenckiego oraz w pismach młodoliterackich. W 1977 pracował jako nauczyciel w szkole podstawowej w Gdańsku, a w 1977-79 jako wychowawca Ochotniczych Hufców Pracy. W sierpniu 1980 podpisał rezolucję Koła Młodych przy Oddziale Gdańskim ZLP popierającą postulaty Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Stoczni Gdańskiej. Od stycznia 1980 pracował Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Gdańsku. W 1981 został członkiem ZLP (do zawieszenia Związku w 1983). W roku akademickim 1982/83 studiował w Studium Scenariuszowym Łódzkiej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej. W 1980-89 pod pseudonimami O. Łapian i Olek Łapian zamieszczał wiersze w pismach ukazujących się poza cenzurą: „Naprzeciw” (1980), „Wezwanie” (1982, 1989), „Podpunkt” (w 1983-89 był współredaktorem), „Arka” (1984), „Kurs” (1987), „Puls” (1988). Nadto pod własnym nazwiskiem wiersze, utwory prozą i recenzje publikował w „Pomeranii” (1988), „Odrze” (1989). W 1989 został członkiem SPP, a w 1991 członkiem ZAiKS-u oraz Polskiego PEN Clubu. W 1991-98 należał do redakcji kwartalnika literacko-artystycznego „Tytuł”. Felietony literackie, szkice i zapiski publikował w czasopismach: „Akcent” (1990; tu cykl wierszy ''Kronika lidzka''), „Kultura” (Paryż; tu w 1990 cykl ''Lida''), „Gazeta Morska” (gdański dodatek „Gazety Wyborczej”; tu w 1992 cykl: ''Życie i liryka''), „Tytuł” (1992-95), „Nasza Rodzina” (Paryż, 1993-98; tu w 1995-98 cykl ''Posłuchaj, M...''), „Kwartalnik Artystyczny” (od 1994; tu m.in. w 1998-2002 cykl pt. ''Zapiski ze stróżówki'', a w 2003-2007 cykl pt. ''Samotnia''), „Tygodnik Powszechny” (od 1994), „Dziennik Bałtycki” (1995-97). W latach 1997-2002 prowadził zajęcia z tzw. specjalizacji praktycznoliterackiej na Uniwersytecie Gdańskim. Publikował w pismach „Vivat Akademia” (1998-2002; tu cykl ''Z pamięci'') i „Dzień Dobry. Trójmiasto” (2002; tu cykl ''Wolnym krokiem''). Za twórczość literacką otrzymał wiele nagród, m.in.: Fundacji Polcul (Australia; 1988), Honorową Nagrodę Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki (1990); Nagrodę Fundacji Marii i Jerzego Kuncewiczów (1991), „Pro libro legendo” Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Gdańsku (1996; 2003), Nagrodę Prezydenta Miasta Gdańska (1996, 2002), Nagrodę „Radiowa Osobowość Roku” Radia Gdańsk (2002); Pomorską Nagrodę Artystyczną (2002). Odznaczony Odznaką Zasłużony Działacz Kultury (2001).</p>
 +
<p>W 1980 ożenił się z Aleksandrą Bujak, ma córkę Justynę (ur. 1981, po mężu: Bieńkowska). Mieszka w Gdańsku.</p>
 +
</div> <!-- biogram -->
  
Pseud.: A.J.; (jota); O. Łapian; Olek Łapian.
+
<div id='primary'>
 +
<span id='tworczosc'></span>
 +
==TWÓRCZOŚĆ==
 +
<ol>
  
Poeta, powieściopisarz, eseista.
+
<li> [[#Sen, który na pewno nie był miłością|Sen, który na pewno nie był miłością]]. [Wiersze]. Wwa 1974, 12 s., ''Arkusz Poetycki'' nr 7.</li>
 +
<p class='comment'>Wkł. do „Nowego Wyrazu”, nr 6/7.</p>
 +
<li> [[#Po drugiej stronie|Po drugiej stronie]]. [Wiersze]. Gdańsk: WM 1977, 53 s.</li>
 +
<p class='comment'>Nagroda „Peleryny” w konkursie poetyckim Czerwonej Róży w 1978.</p>
 +
<li> [[#W środku nocy|W środku nocy]]. [Powieść]. Gdańsk: WM 1980, 85 s.</li>
 +
<li> [[#Nie strzelajcie do Beatlesów|Nie strzelajcie do Beatlesów]]. [Wiersze]. Gdańsk: WM 1983, 65 s.</li>
 +
<li> [[#Jak gołębice gnane burzą|Jak gołębice gnane burzą]]. [Wiersze]. Posł.: K. Nowosielski. Gdańsk: Niezal. Ofic. Kotek 1990, 42 s.</li>
 +
<li> [[#Lida|Lida]]. [Opowieść]. Białystok: Versus 1990, 113 s. Wyd. nast.: wyd. 2 Gdańsk: Fokus 1995; wyd. 3 Kr.: Znak 2004.</li>
 +
<p class='comment'>Prywatna nagroda Cz. Miłosza w 1991.</p>
 +
<p class='comment'>Zawiera opowiadania: Dzikie gęsi; Płonące ćmy; Okruchy.</p>
 +
<p class='comment'>Adapt. tv: W rytmie kół, w rytmie łez… [Film dokumentalny z udziałem A. J.]. Reż.: B. Balińska, K. Kalukin. TVP 1994.</p>
 +
<li> [[#Dopóki jeszcze… i inne wiersze|Dopóki jeszcze… i inne wiersze]]. Posł.: S. Chwin. Gdańsk: Gord 1991, 66 s.</li>
 +
<li> [[#Pan Bóg nie słyszy głuchych|Pan Bóg nie słyszy głuchych]]. [Powieść]. Gdańsk: Marabut 1995, 90 s.</li>
 +
<p class='comment'>Nagroda lit. „Pro libro legendo” Woj. Bibl. Publ. im. J. Conrada Korzeniowskiego w 1996.</p>
 +
<li> [[#Życie i liryka|Życie i liryka]]. [Felietony]. Gdańsk: słowo/obraz terytoria 1998, 148 s.</li>
 +
<li> [[#Prawdziwa ballada o miłości|Prawdziwa ballada o miłości]]. [Powieść]. Kr.: Znak 2002, 190 s.</li>
 +
<p class='comment'>Nagroda lit. „Pro libro legendo” Woj. Bibl. Publ. im. J. Conrada Korzeniowskiego w 2003.</p>
 +
<li> [[#Popiół i wiatr|Popiół i wiatr]]. [Felietony]. Gdańsk: słowo/obraz terytoria 2005, 178 s.</li>
 +
<li> [[#Dzień przed końcem świata|Dzień przed końcem świata]]. [Powieść]. Kr.: WL 2008, 138 s.</li>
 +
<p class='comment'>Przekłady wierszy i fragmentów prozy A.J. w antologiach zagranicznych: ang.: Young poets of a new Poland. London 1993; niem.: Nach den Gewittern. [Red.:] K.-D. Sommer. Göttingen1995; Zwischen den Linien. [Oprac.:] S. Geist. Hannover 1996; Polnische Lyrik aus 100 Jahren. [Oprac.:] S. Sterna-Wachowiak. [Przeł.] J. Retz. Gifkendorf 1997; Prosa. [Oprac.] K. Dedecius. Zürich 1997; Mit Fischen leben... Żyć z rybami… Bremen 1989. – Das Unsichtbare lieben. [Wybór i posł. D. Danielewicz-Kerski]. Köln [1998]; Landschaften und Luftinsel. [Oprac.:] A. Markiewicz. München 2000, – ukr.: Napjaarèumy. Ad Buga da Varty. [Przeł.:] A. Loika. T. 2. Mìnsk 2003.</p>
 +
</ol>
 +
</div id='primary'>
  
 +
<div id='secondary'>
 +
==OPRACOWANIA (wybór)==
  
  
Urodzony 18 listopada 1952 w Lidzie na Białorusi; syn Michała Jurewicza, krawca, i Janiny z domu Łapian. Do 1957 mieszkał we wsi Krupowo koło Lidy; w tymże roku w ramach repatriacji wyjechał wraz z rodzicami do Polski i zamieszkał we wsi Redło pod Połczynem Zdrojem, gdzie uczył się w szkole podstawowej. Po ukończeniu Liceum Ogólnokształcącego w Połczynie Zdroju przeniósł się do Gdańska, gdzie podjął studia polonistyczne na Uniwersytecie Gdańskim; w 1976 przerwał naukę. Debiutował w 1971 w piśmie „Radar” fragmentem prozy pt. ''Jesień bez liści'' (nr 2); za właściwy debiut uważa publikację wierszy ''Między jednym oddechem'', ''Od niedawna widzę'','' Więc najpierw był krzyk'', ogłoszonych w miesięczniku „Nowy Wyraz” (1973 nr 10). Był członkiem Koła Młodych przy Oddziale Gdańskim ZLP. Od 1973 brał udział w turniejach poetyckich i publikował w antologiach gdańskiego środowiska studenckiego oraz w pismach młodoliterackich. W 1977 pracował jako nauczyciel w szkole podstawowej w Gdańsku, a w 1977-79 jako wychowawca Ochotniczych Hufców Pracy. W sierpniu 1980 podpisał rezolucję Koła Młodych przy Oddziale Gdańskim ZLP popierającą postulaty Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Stoczni Gdańskiej. Od stycznia 1980 pracował Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Gdańsku. W 1981 został członkiem ZLP (do zawieszenia Związku w 1983). W roku akademickim 1982/83 studiował w Studium Scenariuszowym Łódzkiej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej. W 1980-89 pod pseudonimami O. Łapian i Olek Łapian zamieszczał wiersze w pismach ukazujących się poza cenzurą: „Naprzeciw” (1980), „Wezwanie” (1982, 1989), „Podpunkt” (w 1983-89 był współredaktorem), „Arka” (1984), „Kurs” (1987), „Puls” (1988). Nadto pod własnym nazwiskiem wiersze, utwory prozą i recenzje publikował w „Pomeranii” (1988),  „Odrze” (1989). W 1989 został członkiem SPP, a w 1991 członkiem ZAiKS-u oraz Polskiego PEN Clubu. W 1991-98 należał do redakcji kwartalnika literacko-artystycznego „Tytuł”. Felietony literackie, szkice i zapiski publikował w czasopismach: „Akcent” (1990; tu cykl wierszy ''Kronika lidzka''), „Kultura” (Paryż; tu w 1990 cykl ''Lida''), „Gazeta Morska” (gdański dodatek „Gazety Wyborczej”; tu w 1992 cykl: ''Życie i liryka''), „Tytuł” (1992-95), „Nasza Rodzina” (Paryż, 1993-98; tu w 1995-98 cykl ''Posłuchaj, M...''), „Kwartalnik Artystyczny” (od 1994; tu <nowiki>m.in</nowiki>. w 1998-2002 cykl pt. ''Zapiski ze stróżówki'', a w 2003-2007 cykl pt. ''Samotnia''), „Tygodnik Powszechny” (od 1994), „Dziennik Bałtycki” (1995-97). W latach 1997-2002 prowadził zajęcia z tzw. specjalizacji praktycznoliterackiej na Uniwersytecie Gdańskim. Publikował w pismach „Vivat Akademia” (1998-2002; tu cykl ''Z pamięci'') i „Dzień Dobry. Trójmiasto” (2002; tu cykl ''Wolnym krokiem''). Za twórczość literacką otrzymał wiele nagród, <nowiki>m.in</nowiki>.: Fundacji Polcul (Australia; 1988), Honorową Nagrodę Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki (1990); Nagrodę Fundacji Marii i Jerzego Kuncewiczów (1991), „Pro libro legendo” Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Gdańsku (1996; 2003), Nagrodę Prezydenta Miasta Gdańska (1996, 2002), Nagrodę „Radiowa Osobowość Roku” Radia Gdańsk (2002); Pomorską Nagrodę Artystyczną (2002). Odznaczony Odznaką Zasłużony Działacz Kultury (2001).
+
<ul>
 +
<li> Autor o sobie: Po co piszę? [Wypowiedź w ank.]. „Kwart. Artyst.” 1996 nr 2</li>
 +
<li> Świadectwa. [Wypowiedź w ankiecie]. „Teksty Drugie” 1996 nr 5. </li>
 +
</ul>
  
W 1980 ożenił się z Aleksandrą Bujak, ma córkę Justynę (ur. 1981, po mężu: Bieńkowska). Mieszka w Gdańsku.
 
  
  
 +
===Sen, który na pewno nie był miłością===
  
TWÓRCZOŚĆ
+
<ul>
 +
<li> S. ROSIEK: Na styku dwóch światów. (O arkuszu poetyckim Aleksandra Jurewicza). „Litteraria” 1975</li>
 +
<li> S. STERNA-WACHOWIAK: Idzie z nich sen nasz powszedni. „Nowy Wyraz” 1975 nr 4. </li>
 +
</ul>
  
 +
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
 +
===Po drugiej stronie===
  
'''1.''' <nowiki>Sen, który na pewno nie był miłością. [Wiersze]. Wwa 1974, 12 s., </nowiki>''Arkusz Poetycki'' nr 7.  
+
<ul>
 +
<li> – T. SKUTNIK: Poezja stanu wyjątkowego. „Nowy Wyraz” 1978 nr 11</li>
 +
<li> S. STERNA-WACHOWIAK: Magia formy. „Fakty” 1979 nr 8</li>
 +
<li> K. NOWOSIELSKI: Egzystencjalny reportażysta. „Twórczość” 1980 nr 7</li>
 +
<li> S. CHWIN: Poezja i egzystencja. W: W stronę wiersza. Wwa 1984</li>
 +
<li> T. WYRWA-KRZYŻANSKI: Wesele - z okazji rozwodu przed ślubem i życia przed śmiercią. „Poezja” 1984 nr 3 [dot. też: Nie strzelajcie do Beatlesów]. </li>
 +
</ul>
  
Wkł. do „Nowego Wyrazu”, nr 6/7.
+
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
'''2. '''<nowiki>Po drugiej stronie. [Wiersze]. Gdańsk: W</nowiki>M 1977, 53 s.
+
===W środku nocy===
  
Nagroda „Peleryny” w konkursie poetyckim Czerwonej Róży w 1978.
+
<ul>
 +
<li> R. HOLZER: Polecimy Lelouchem. „Literatura” 1981 nr 6</li>
 +
<li> [M. ORSKI] OR: Typowy bohater... „Odra” 1981 nr 4. </li>
 +
</ul>
  
'''3. '''<nowiki>W środku nocy. [</nowiki>Powieść]. Gdańsk: WM 1980, 85 s.
+
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
'''4. '''<nowiki>Nie strzelajcie do Beatlesów. [Wiersze]. </nowiki>Gdańsk: WM 1983, 65 s.
+
===Nie strzelajcie do Beatlesów===
  
'''5. '''Jak gołębice<nowiki> gnane burzą. [Wiersze]. Posł.: K. Nowosielski. Gdańsk: </nowiki>Niezal. Ofic. Kotek 1990, 42 s.
+
<ul>
 +
<li> K. KARWAT: Kto strzela do Beatlesów. „Tak i Nie” 1984 nr 39</li>
 +
<li> B. RISS: Co pozostało dziś z nowej prywatności? „Nowe Książ.” 1984 nr 8</li>
 +
<li> [A. SZMIDT] A.S.: A.J. urodził się… „Więź” 1984 nr 6</li>
 +
<li> T. WYRWA-KRZYŻANSKI: Wesele – z okazji rozwodu przed ślubem i życia przed śmiercią. „Poezja” 1984 nr 3 [dot. też: Po drugiej stronie]</li>
 +
<li> S. STERNA-WACHOWIAK: Czarna tożsamość. „Twórczość” 1985 nr 3</li>
 +
<li> A. WOJNAR: Dom spokojnej młodości. „Integracje” 1985 nr 18. </li>
 +
</ul>
  
'''6. '''<nowiki>Lida. [</nowiki>Opowieść]. Białystok: Versus 1990, 113 s. Wyd. nast.: wyd. 2 Gdańsk: Fokus 1995; wyd. 3 Kr.: Znak 2004.
+
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
Prywatna nagroda Cz. Miłosza w 1991.
+
===Jak gołębice gnane burzą===
  
Zawiera opowiadania: Dzikie gęsi; Płonące ćmy; Okruchy.  
+
<ul>
 +
<li> K. KUCZKOWSKI: Mowa ściany. „Gaz. Wybor.”, dod. „Gaz. Morska” 1990 nr 24 dod. „Gaz. Morska”</li>
 +
<li> P. SZEWC: „Przedwcześnie dorośli”. „Życie Wwy” 1990 nr 181. </li>
 +
</ul>
  
Adapt. tv: W rytmie kół, w rytmie łez… <nowiki>[Film dokumentalny z udziałem A. J</nowiki>.]. Reż.: B. Balińska, K. Kalukin. TVP 1994.
+
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
'''7. '''Dopóki jeszcze… i inne wiersze. Posł.: S. Chwin. Gdańsk: Gord 1991, 66 s.
+
===Lida===
  
'''8. '''Pan Bóg nie sły<nowiki>szy głuchych. [</nowiki>Powieść]. Gdańsk: Marabut 1995, 90 s.
+
<ul>
 +
<li> A. HLEBOWICZ: Urodzony w Lidzie w 1952 roku. „Ład” 1990 nr 41</li>
 +
<li> P. HUELLE: Ciężkie chmury nad Lidą. „Gaz. Wybor.” 1990 nr 156 dod. „Gaz. Gdań.”</li>
 +
<li> T. KOMENDANT: Po tej samej strone lustra. „Tyg. Lit.” 1990 nr 6</li>
 +
<li> [M.KOŁYSZKO] J. NACHIŁO: Głód nazwany dzieciństwem. „Plus” 1990 nr 9</li>
 +
<li> M. ADAMIEC: Przesiedleńcza opowieść. „Twórczość” 1991 nr 2</li>
 +
<li> A. BALIŃSKA: Pożegnanie z Lidą. „Rzeczpospolita” 1991 nr 58</li>
 +
<li> Z. BIEŃKOWSKI: Najbardziej przejmujące. „Wokanda” 1991 nr 6</li>
 +
<li> K. LISOWSKI: „Słowami Utraty witam cię, miasteczko…”. „Dekada Lit.” 1991 nr 12</li>
 +
<li> J. NAGRABIECKI: Powrót udany. „Potop” 1991 nr 13</li>
 +
<li> K. PIEŃKOSZ: Elegia o wygnaniu. „Literatura” 1991 nr 6</li>
 +
<li> A. SZYMAŃSKA: Wydziedziczenie. „Prz. Powsz.” 1991 nr 5</li>
 +
<li> Z. ŻAKIEWICZ: Jurewiczowska wycieczka do Lidy. „Prz. Polit.” 1991 nr 13</li>
 +
<li> G. KNITTER: Przesiedleńcza opowieść. „Lithuania” 1991/92 nr 4/1</li>
 +
<li> A. MAZUR: W objęciach Erynii. „Twórczość” 1992 nr 11</li>
 +
<li> M. CZERMIŃSKA: Centrum i kresy w prozie pisarzy urodzonych po wojnie. „Akcent” 1993 nr 4, przedr. w tejże: Autobiograficzny trójkąt. Kr. 2000</li>
 +
<li> D. KRZYWICKA: Nasza młodość jęczy przez sen… W tejże: Penetracje. Kr. 1993</li>
 +
<li> Z. ŁUKASZEWICZ: A.J. Na granicy lęku i nadziei. W tegoż: Mój alfabet oraz pstryczki i potyczki. Wwa, Zielona Góra 1993</li>
 +
<li> H. ZAWORSKA: Wygnańcy. „Gaz. Wybor.” 1995 nr 1 dod. „Gaz. o Książ.”</li>
 +
<li> M. SKWARNICKI: Nasze małe ojczyzny. „Tyg. Powsz.” 1996 nr 11</li>
 +
<li> S. ULIASZ: Powroty do dzieciństwa na pograniczu. W: Topika pogranicza w literaturze polskiej i niemieckiej. Rzeszów 1998, s. 163-175, przedr. w tegoż: O literaturze Kresów i pogranicza kultur. Rzeszów 2001</li>
 +
<li> L. SZARUGA: Walka o dusze. Konteksty „Lidy” A.J. „Zesz. Nauk. Szczec. Pr. Polonist.” 2004 nr 15</li>
 +
<li> Zob. też Wywiady. </li>
 +
</ul>
  
Nagroda lit. „Pro libro legendo” Woj. Bibl. Publ. im. J. Conrada Korzeniowskiego  w 1996.
+
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
'''9.'''<nowiki> Życie i liryka. [</nowiki>Felietony]. Gdańsk: słowo/obraz terytoria 1998, 148 s.
+
===Pan Bóg nie słyszy głuchych===
  
'''10.'''<nowiki> Prawdziwa ballada o miłości. [Powieść]. Kr.: Znak 2002, 190 s.</nowiki>
+
<ul>
 +
<li> M. ADAMIEC: „Co było wielkie, małem się wydało…”. „Twórczość” 1995 nr 6</li>
 +
<li> A. BAGŁAJEWSKI: Samotni pod wyblakłym niebem. „Odra” 1995 nr 6</li>
 +
<li> P. CZAPLIŃSKI: Nie zagojony sen. „Tytuł” 1995 nr 3/4, przedr. pt. W poszukiwaniu utraconej jedności, w tegoż: Wzniosłe tęsknoty. Kr. 2001</li>
 +
<li> Z. DOMINIAK: Wostok nad Bałutami. „Kron. m. Łodzi” 1995 z. 1</li>
 +
<li> G. KALINOWSKI: Kocha się to, co nieosiągalne… „Kwart. Artyst.” 1995 nr 3</li>
 +
<li> L. KOPEĆ: Serdeczny świat przez łzy opisany. „Tytuł” 1995 nr 1</li>
 +
<li> A. OSIECKA: Czas owocarni. „Życie Warsz.” 1995 nr 73 dod. „Ex Libris”</li>
 +
<li> J. PILCH: Chleb, cukier i kosmos. „Tyg. Powsz.” 1995 nr 17</li>
 +
<li> W. WOROSZYLSKI: Co czytałem tej wiosny. „Więź” 1995 nr 7</li>
 +
<li> K. MACIĄG: J. „dzieckiem będąc”. „Fraza” 1996 nr 11/12</li>
 +
<li> S. STERNA-WACHOWIAK: Opowieść z ulicy Głuchej. „Nowe Książ.” 1996 nr 1</li>
 +
<li> L. ŻULIŃSKI. „Wiad. Kult.” 1996 nr 6</li>
 +
<li> E. BORKOWSKA: Czas uwięziony w kadrze. „Topos” 1997 nr 1. </li>
 +
</ul>
  
Nagroda lit. „Pro libro legendo” Woj. Bibl. Publ. im. J. Conrada Korzeniowskiego  w 2003.
+
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
''''''11.'''<nowiki> Popiół i wiatr. [</nowiki>Felietony]. Gdańsk: słowo/obraz terytoria 2005, 178 s.
+
===Dopóki jeszcze… i inne wiersze===
  
'''12.'''<nowiki> Dzień przed końcem świata. [</nowiki>Powieść]. Kr.: WL 2008, 138 s.  
+
<ul>
 +
<li> A. NASIŁOWSKA: Dom młodości. „Życie Wwy” dod. „Ex Libris” 1991 nr 14</li>
 +
<li> J. SIKORA: Poetycki testament mało lirycznej epoki. „Nowe Książ.” 1992 nr 5. </li>
 +
</ul>
  
 +
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
 +
===Życie i liryka===
  
Przekłady wierszy i fragmentów prozy A.J. w antologiach zagranicznych: ang.: Young poets of a new Poland. London 1993; niem.: Nach den Gewittern<nowiki>. [Red.</nowiki>:] K.-D. Sommer. Göttingen1995; Zwischen den Linien. <nowiki>[</nowiki>Oprac.:] S. Geist. Hannover 1996; Polnische Lyrik aus 100 Jahren. <nowiki>[</nowiki>Oprac.:] S. Sterna-Wachowiak<nowiki>. [</nowiki>Przeł.] J. Retz. Gifkendorf 1997; Prosa. <nowiki>[</nowiki>Oprac.] K. Dedecius. Zürich 1997; Mit Fischen leben... = Żyć z rybami… Bremen 1989. – Das Unsichtbare lieben. <nowiki>[</nowiki>Wybór i posł. D. Danielewicz-Kerski<nowiki>]. Köln [1998];</nowiki> Landschaften und Luftinsel. <nowiki>[Oprac.:] A. Markiewicz. </nowiki>München 2000, – ukr.: Napjaarèumy. Ad Buga da Varty. <nowiki>[Przeł.:] A. </nowiki>Loika. T. 2. Mìnsk 2003.
+
<ul>
 +
<li> J. DRZEWUCKI: Między północą a świtem. Felietony J. „Rzeczpospolita” 1999 nr 18</li>
 +
<li> M. JASTRZĘBIEC-MOSAKOWSKI: Życie i liryka J. „Odra” 1999 nr 7/8</li>
 +
<li> W. KOWALEWSKI: O sztuce felietonu. „Borussia” 1999 nr 18/19</li>
 +
<li> E. PIECHOCKA: Odcienie czasu. „Kwart. Artyst.” 1999 nr 3</li>
 +
<li> S. STERNA-WACHOWIAK: Poeta jak Humphrey Bogart w wieku pobalzakowskim. „Nowe Książ.” 1999 nr 7. </li>
 +
</ul>
  
 +
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
 +
===Prawdziwa ballada o miłości===
  
 +
<ul>
 +
<li> J. GIZELLA: Kresy jako ''katharsis? ''„Kwart. Artyst.” 2003 nr 1</li>
 +
<li> A. GŁOWACKA: Miłość na kresach. „Opcje” 2003 nr 2</li>
 +
<li> W. KALISZEWSKI: Ludzka pamięć… „Więź” 2003 nr 2</li>
 +
<li> D. NOWACKI: Ku pokrzepieniu, niestety. „Twórczość” 2003 nr 5</li>
 +
<li> M. ORSKI: Ballada w „czasie bez miłości”. „Nowe Książ.” 2003 nr 3</li>
 +
<li> K. MASŁOŃ. „Książ. Mag. Lit.” 2003 nr 1</li>
 +
<li> K. MASŁOŃ: Z Mickiewicza rodem. „Rzeczpospolita” 2003 nr 3</li>
 +
<li> D. NOWACKI: Ku pokrzepieniu, niestety. „Twórczość” 2003 nr 5</li>
 +
<li> K. ORŁOŚ: Romeo i Julia. „Rzeczpospolita” 2003 nr 232</li>
 +
<li> M. ORSKI: Ballada w „czasie bez miłości”. „Nowe Książ.” 2003 nr 3</li>
 +
<li> A. SZCZEBLEWSKA: Powieść w kolorze sepii. „Topos” 2003 nr 4/5</li>
 +
<li> D. WOŁODŹKO: O „najprawdziwszej rzeczywistości”. „Tygiel Kult.” 2003 nr 4/6</li>
 +
<li> J. WATRAK: Miłość na kresach. „Kresy” 2004 nr 1/2. </li>
 +
</ul>
  
 +
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
OPRACOWANIA (wybór)
+
===Popiół i wiatr===
  
 +
<ul>
 +
<li> P. BRYSACZ: Ballada o straconym czasie. „Charaktery” 2005 nr 6</li>
 +
<li> TF [T. FIAŁKOWSKI]: Elegia na odejście. „Tyg. Powsz.” 2005 nr 26</li>
 +
<li> J. KORNHAUSER: Czas pamiętany. „Kwart. Artyst.” 2005 nr 2</li>
 +
<li> T. MAJDOSZ: Felieton z życia. „Fraza” 2005 nr 14 [15]</li>
 +
<li> R. OSTASZEWSKI: Pamięć i reszta. „Nowe Książ.” 2005 nr 12</li>
 +
<li> P. URBANIAK: Ocalić przeszłość przed zapomnieniem. „Topos” 2005 nr 5/6</li>
 +
<li> K.E. ZDANOWICZ: Tajemny krąg. „Śląsk” 2005 nr 11</li>
 +
<li> M. CUBER: Popiół i diament. „Res Publica Nowa” 2006 nr 1</li>
 +
<li> M. DĘBORÓG-BYLCZYŃSKI: Wszystko, co boli… „Śląsk” 2006 nr 9</li>
 +
<li> A. FRANKOWIAK: Proustowska potrzeba rekonstrukcji. „Portret” 2006 nr 2</li>
 +
<li> A. JĘSIAK: „…i piękno i smutek”. „Migotania, Przejaśnienia” 2006 nr 4</li>
 +
<li> M. ORSKI: Requiem na „koniec tożsamości”. „Prz. Powsz.” 2006 nr 5</li>
 +
<li> M. ORSKI: W poszukiwaniu czasu przeoczonego. „Prz. Polit.” 2006 nr 76</li>
 +
<li> J. WANGIN: Żyjąc wstecz. „Pogranicza” 2006 nr 2. </li>
 +
</ul>
  
 +
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
  
Autor o sobi<nowiki>e: Po co piszę? [Wypowiedź w </nowiki>ank.<nowiki>]. „Kwart. Artyst.” 1996 nr 2. – Świadectwa. [Wypowiedź w ankiecie]. „Teksty Drugie” 1996 nr 5. </nowiki>
+
===Dzień przed końcem świata===
  
Ank. 2010. – Wywiady: <nowiki>Tamten dziecięcy lament… Rozm. A. Hlebowicz. „Tyg. Gdański” 1990 nr 49 [dot. powieści „Lida”]</nowiki>; Ból zadaję sobie sam. Rozm. K. Chwin. „Gaz. Wybor.” 1991 nr 204; Moje. Rozm. T. Skutnik. „Prz. Polit.” 1991 nr 13; Prawdy ruchome. Rozm. A. Ubertowska. „Tytuł” 1993 nr 3; Skąd to piękno, skąd to okrucieństwo. Rozm. K. Kubisiowska. „Rzeczpospolita” 1999 nr 135; Całe moje pisanie jest w dzienniku. Rozm. T. Majdasz. „Fraza” 2005 nr 4; Moja i nie moja Lida. Rozm. T. Buraczewski. „Akant” 2007 nr 1 dod. „Świat Inflant” nr 14; Słuchajcie, to J. do nas mówi. Rozm. S. Łupak. „Gaz. Wybor.” dod. „Trójmiasto” 2008 nr 57 dod. „Trójmiasto”.<nowiki> – [Rozmowa z A.J.] „Morele i Grejpfruty” 2008 nr 5. – Opowieść o domu. Rozm. M. Oliwa-Ciesielska. „Zesz. Karmelitańskie” 2009 nr 2. – Pogrzeb dziadka nogi. Rozm. M. </nowiki>Górlikowski. „Gazeta Wybor.” 2012 nr 9 dod. „Duży Format” nr 2.
+
<ul>
 +
<li> P. CZAPLIŃSKI: Pojałtańska sielanka. „Pogranicza” 2008 nr 5</li>
 +
<li> J. CZECHOWICZ: O symbolicznej roli literackiego pożegnania. „Portret” 2008, nr 1</li>
 +
<li> B. DARSKA: To miał być inny czas. „Opcje” 2008 nr 1</li>
 +
<li> P. GULDA: Ocieplanie cienia ojca. „Gaz. Wybor.” 2008 nr 31 dod. „Trójmiasto”</li>
 +
<li> M. JENTYS: Czas przeszły skończony. „Wyspa” 2008 nr 2</li>
 +
<li> G. KALINOWSKI: Nokturn. „Kwart. Artyst.” 2008 nr 1</li>
 +
<li> T. MIZERKIEWICZ: Wspominać aż do niepamięci. „Nowe Książ.” 2008 nr 4</li>
 +
<li> D. NOWACKI: Od serca. „Tyg. Powsz.” 2008 nr 6</li>
 +
<li> R. OSTASZEWSKI: Requiem dla ojca. „Gaz. Wybor.” 2008 nr 36</li>
 +
<li> D. TAŁAJ: Trzy dni od zgonu do pogrzebu. „Świat i Słowo” 2008 nr 1</li>
 +
<li> P. URBANIAK: Tren dla ojca. „Odra” 2008 nr 4. </li>
 +
</ul>
  
Ogólne: T. SOLDENHOFF: J. – między rozpaczą a nadzieją. „Autograf” 1988 nr 1, przedr. w: Topika pogranicza w literaturze polskiej i niemieckiej. Rzeszów 1998. – S. CHWIN: Ciemne doznanie egzystencji. „Prz. Polit.” 1991 nr 13. – T. FERENC, Z. JANKOWSKI: A.J. „Topos” 1999 nr 5/6. – L. ROGOŻ: Motyw utraconej ojczyzny w twórczości A.J. „Zesz. Nauk. WSP w Rzesz. Hist. Lit.” 2001 z. 1. – M. JENTYS: Los tułaczy. O A.J. W tejże: Argonauci naszych czasów. Toruń 2009 s. 181-195. – L. RYBICKI: Słownik pisarzy Wybrzeża: A.J. <nowiki>[on-</nowiki>line<nowiki>] [dos</nowiki>tęp 18 marca 2010]. Dostępny w Internecie: www. <nowiki>wbpg.org.pl</nowiki>
+
[[#tworczosc|Powrót na górę&uarr;]]
 +
</div id='secondary'>
  
Sen, który na pewno nie był miłością (poz. 1): S. ROSIEK: Na styku dwóch światów. (O arkuszu poetyckim Aleksandra Jurewicza). „Litteraria” 1975. – S. STERNA-WACHOWIAK: Idzie z nich sen nasz powszedni. „Nowy Wyraz” 1975 nr 4.
+
<div class='author'>Ewa Głębicka</div>
  
Po drugiej stronie (poz. 2): – T. SKUTNIK: Poezja stanu wyjątkowego. „Nowy Wyraz” 1978 nr 11. – S. STERNA-WACHOWIAK: Magia formy. „Fakty” 1979 nr 8. – K. NOWOSIELSKI: Egzystencjalny reportażysta. „Twórczość” 1980 nr 7. – S. CHWIN: Poezja i egzystencja. W: W stronę wiersza. Wwa 1984. – T. WYRWA-KRZYŻANSKI: Wesele - z okazji rozwodu przed ślubem i życia przed śmiercią. „Poezja<nowiki>” 1984 nr 3 [dot. też: Nie strzelajcie do Beatlesów]. </nowiki>
+
</div> <!-- all -->
 
+
W środku nocy (poz. 3): R. HOLZER: Polecimy Lelouchem. „Literatura” 1981 nr 6.<nowiki> – [M. ORSKI] OR: Typowy bohater... „</nowiki>Odra” 1981 nr 4.
+
 
+
Nie strzelajcie do Beatlesów (poz. 4): K. KARWAT: Kto strzela do Beatlesów. „Tak i Nie” 1984 nr 39. – B. RISS: Co pozostało dziś z nowej prywatności? „Nowe Książ.” 1984 nr 8. – <nowiki>[A. SZMIDT]</nowiki> A.S.: A.J. urodził się… „Więź” 1984 nr 6. – T. WYRWA-KRZYŻANSKI: Wesele – z okazji rozwodu przed ślubem i życia przed śmiercią. „Poezja” 1984 nr 3<nowiki> [dot. też: Po drugiej stronie]</nowiki>. – S. STERNA-WACHOWIAK: Czarna tożsamość. „Twórczość” 1985 nr 3. – A. WOJNAR: Dom spokojnej młodości. „Integracje” 1985 nr 18.
+
 
+
Jak gołębice gnane burzą (poz. 5): K. KUCZKOWSKI: Mowa ściany. „Gaz. Wybor.”, dod. „Gaz. Morska” 1990 nr 24 dod. „Gaz. Morska”.  – P. SZEWC: „Przedwcześnie dorośli”. „Życie Wwy” 1990 nr 181.
+
 
+
Lida (poz. 6): A. HLEBOWICZ: Urodzony w Lidzie w 1952 roku. „Ład” 1990 nr 41. – P. HUELLE: Ciężkie chmury nad Lidą. „Gaz. Wybor.” 1990 nr 156 dod. „Gaz. Gdań.”. – T. KOMENDANT: Po tej samej strone lustra. „Tyg. Lit.” 1990 nr 6. – <nowiki>[M.KOŁYSZKO] J. NACHIŁO: Głód nazwany dzieciństwem. „Plus” 1990 nr 9. – </nowiki>M. ADAMIEC: Przesiedleńcza opowieść. „Twórczość” 1991 nr 2. – A. BALIŃSKA: Pożegnanie z Lidą. „Rzeczpospolita” 1991 nr 58. – Z. BIEŃKOWSKI: Najbardziej przejmujące. „Wokanda” 1991 nr 6. – K. LISOWSKI: „Słowami Utraty witam cię, miasteczko…”. „Dekada Lit.” 1991 nr 12. – J. NAGRABIECKI: Powrót udany. „Potop” 1991 nr 13. – K. PIEŃKOSZ: Elegia o wygnaniu. „Literatura” 1991 nr 6. – A. SZYMAŃSKA: Wydziedziczenie. „Prz. Powsz.” 1991 nr 5. – Z. ŻAKIEWICZ: Jurewiczowska wycieczka do Lidy. „Prz. Polit.” 1991 nr 13. – G. KNITTER: Przesiedleńcza opowieść. „Lithuania” 1991/92 nr 4/1. – A. MAZUR: W objęciach Erynii. „Twórczość” 1992 nr 11. – M. CZERMIŃSKA: Centrum i kresy w prozie pisarzy urodzonych po wojnie. „Akcent” 1993 nr 4, przedr. w tejże: Autobiograficzny trójkąt. Kr. 2000. – D. KRZYWICKA: Nasza młodość jęczy przez sen… W tejże: Penetracje. Kr. 1993. – Z. ŁUKASZEWICZ: A.J. Na granicy lęku i nadziei. W tegoż: Mój alfabet oraz pstryczki i potyczki. Wwa, Zielona Góra 1993. – H. ZAWORSKA: Wygnańcy. „Gaz. Wybor.” 1995 nr 1 dod. „Gaz. o Książ.”. – M. SKWARNICKI: Nasze małe ojczyzny. „Tyg. Powsz.” 1996 nr 11. –  S. ULIASZ:  Powroty do dzieciństwa na pograniczu. W: Topika pogranicza w literaturze polskiej i niemieckiej. Rzeszów 1998, s. 163-175, przedr. w tegoż: O literaturze Kresów i pogranicza kultur. Rzeszów 2001. – L. SZARUGA: Walka o dusze. Konteksty „Lidy” A.J. „Zesz. Nauk. Szczec. Pr. Polonist.” 2004 nr 15. – Zob. też Wywiady.
+
 
+
Pan Bóg nie słyszy głuchych (poz. 8): M. ADAMIEC: „Co było wielkie, małem się wydało…”. „Twórczość” 1995 nr 6. – A. BAGŁAJEWSKI: Samotni pod wyblakłym niebem. „Odra” 1995 nr 6. – P. CZAPLIŃSKI: Nie zagojony sen. „Tytuł” 1995 nr 3/4, przedr. pt.''' '''W poszukiwaniu utraconej jedności, w tegoż: Wzniosłe tęsknoty. Kr. 2001. – Z. DOMINIAK: Wostok nad Bałutami. „Kron. m. Łodzi” 1995 z. 1. – G. KALINOWSKI: Kocha się to, co nieosiągalne… „Kwart. Artyst.” 1995 nr 3. – L. KOPEĆ: Serdeczny świat przez łzy opisany. „Tytuł” 1995 nr 1. – A. OSIECKA: Czas owocarni. „Życie Warsz.” 1995 nr 73 dod. „Ex Libris”. – J. PILCH: Chleb, cukier i kosmos. „Tyg. Powsz.” 1995 nr 17. – W. WOROSZYLSKI: Co czytałem tej wiosny. „Więź” 1995 nr 7. – K. MACIĄG: J. „dzieckiem będąc”. „Fraza” 1996 nr 11/12. – S. STERNA-WACHOWIAK: Opowieść z ulicy Głuchej. „Nowe Książ.” 1996 nr 1. – L. ŻULIŃSKI. „Wiad. Kult.” 1996 nr 6. – E. BORKOWSKA: Czas uwięziony w kadrze. „Topos” 1997 nr 1.
+
 
+
Dopóki jeszcze… i inne wiersze (poz. 7): A. NASIŁOWSKA: Dom młodości. „Życie Wwy” dod. „Ex Libris” 1991 nr 14. – J. SIKORA: Poetycki testament mało lirycznej epoki. „Nowe Książ.” 1992 nr 5.
+
 
+
Życie i liryka (poz. 9): J. DRZEWUCKI: Między północą a świtem. Felietony J. „Rzeczpospolita” 1999 nr 18. – M. JASTRZĘBIEC-MOSAKOWSKI: Życie i liryka J. „Odra” 1999 nr 7/8. – W. KOWALEWSKI: O sztuce felietonu. „Borussia” 1999 nr 18/19. – E. PIECHOCKA: Odcienie czasu. „Kwart. Artyst.” 1999 nr 3. – S. STERNA-WACHOWIAK: Poeta jak Humphrey Bogart w wieku pobalzakowskim. „Nowe Książ.” 1999 nr 7.
+
 
+
Prawdziwa ballada o miłości (poz. 10): J. GIZELLA: Kresy jako ''katharsis? ''„Kwart. Artyst.” 2003 nr 1. – A. GŁOWACKA: Miłość na kresach. „Opcje” 2003 nr 2. – W. KALISZEWSKI: Ludzka pamięć… „Więź” 2003 nr 2. – D. NOWACKI: Ku pokrzepieniu, niestety. „Twórczość” 2003 nr 5. – M. ORSKI: Ballada w „czasie bez miłości”. „Nowe Książ.” 2003 nr 3. –  K. MASŁOŃ. „Książ. Mag. Lit.” 2003 nr 1. –  K. MASŁOŃ: Z Mickiewicza rodem. „Rzeczpospolita” 2003 nr 3. – D. NOWACKI: Ku pokrzepieniu, niestety. „Twórczość” 2003 nr 5. – K. ORŁOŚ: Romeo i Julia. „Rzeczpospolita” 2003 nr 232. – M. ORSKI: Ballada w „czasie bez miłości”. „Nowe Książ.” 2003 nr 3. – A. SZCZEBLEWSKA: Powieść w kolorze sepii. „Topos” 2003 nr 4/5. – D. WOŁODŹKO: O „najprawdziwszej rzeczywistości”. „Tygiel Kult.” 2003 nr 4/6. – J. WATRAK: Miłość na kresach. „Kresy” 2004 nr 1/2.
+
 
+
Popiół i wiatr (poz. 11): P. BRYSACZ: Ballada o straconym czasie. „Charaktery<nowiki>” 2005 nr 6. – TF [T. </nowiki>FIAŁKOWSKI]: Elegia na odejście. „Tyg. Powsz.” 2005 nr 26. – J. KORNHAUSER: Czas pamiętany. <nowiki>„Kwart. Artyst.” 2005 nr 2. – T. MAJDOSZ: Felieton z życia. „Fraza” 2005 nr 14 [15]. – R. OSTASZEWSKI: Pamięć i reszta. „Nowe Książ.” 2005 nr 12. – P. URBANIAK: Ocalić przeszłość przed zapomnieniem. „Topos” 2005 nr 5/6.</nowiki> – K.E. ZDANOWICZ: Tajemny krąg. „Śląsk” 2005 nr 11. – M. CUBER: Popiół i diament. „Res Publica Nowa” 2006 nr 1. – M. DĘBORÓG-BYLCZYŃSKI: Wszystko, co boli… „Śląsk” 2006 nr 9. – A. FRANKOWIAK: Proustowska potrzeba rekonstrukcji. „Portret” 2006 nr 2. – A. JĘSIAK: „…i piękno i smutek”. „Migotania, Przejaśnienia” 2006 nr 4. – M. ORSKI: Requiem na „koniec tożsamości”. „Prz. Powsz.” 2006 nr 5. – M. ORSKI: W poszukiwaniu czasu przeoczonego. „Prz. Polit.” 2006 nr 76. – J. WANGIN: Żyjąc wstecz. „Pogranicza” 2006 nr 2.
+
 
+
Dzień przed końcem świata (poz. 12): P. CZAPLIŃSKI: Pojałtańska sielanka. „Pogranicza” 2008 nr 5. – J. CZECHOWICZ: O symbolicznej roli literackiego pożegnania.  „Portret” 2008, nr 1. – B. DARSKA: To miał być inny czas. „Opcje” 2008 nr 1. – P. GULDA: Ocieplanie cienia ojca. „Gaz. Wybor.” 2008 nr 31 dod. „Trójmiasto”. – M. JENTYS: Czas przeszły skończony. „Wyspa” 2008 nr 2. – G. KALINOWSKI: Nokturn. „Kwart. Artyst.” 2008 nr 1. – T. MIZERKIEWICZ: Wspominać aż do niepamięci. „Nowe Książ.” 2008 nr 4. – D. NOWACKI: Od serca. „Tyg. Powsz.” 2008 nr 6. –  R. OSTASZEWSKI: Requiem dla ojca. „Gaz. Wybor.” 2008 nr 36. – D. TAŁAJ: Trzy dni od zgonu do pogrzebu. „Świat i Słowo” 2008 nr 1. – P. URBANIAK: Tren dla ojca. „Odra” 2008 nr 4.
+
 
+
<div align="right">Ewa Głębicka</div>
+

Wersja z 23:42, 18 gru 2013

ur. 1952

Pseud.: A.J.; (jota); O. Łapian; Olek Łapian.

Poeta, powieściopisarz, eseista.

Spis treści

BIOGRAM

Urodzony 18 listopada 1952 w Lidzie na Białorusi; syn Michała Jurewicza, krawca, i Janiny z domu Łapian. Do 1957 mieszkał we wsi Krupowo koło Lidy; w tymże roku w ramach repatriacji wyjechał wraz z rodzicami do Polski i zamieszkał we wsi Redło pod Połczynem Zdrojem, gdzie uczył się w szkole podstawowej. Po ukończeniu Liceum Ogólnokształcącego w Połczynie Zdroju przeniósł się do Gdańska, gdzie podjął studia polonistyczne na Uniwersytecie Gdańskim; w 1976 przerwał naukę. Debiutował w 1971 w piśmie „Radar” fragmentem prozy pt. Jesień bez liści (nr 2); za właściwy debiut uważa publikację wierszy Między jednym oddechem, Od niedawna widzę, Więc najpierw był krzyk, ogłoszonych w miesięczniku „Nowy Wyraz” (1973 nr 10). Był członkiem Koła Młodych przy Oddziale Gdańskim ZLP. Od 1973 brał udział w turniejach poetyckich i publikował w antologiach gdańskiego środowiska studenckiego oraz w pismach młodoliterackich. W 1977 pracował jako nauczyciel w szkole podstawowej w Gdańsku, a w 1977-79 jako wychowawca Ochotniczych Hufców Pracy. W sierpniu 1980 podpisał rezolucję Koła Młodych przy Oddziale Gdańskim ZLP popierającą postulaty Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Stoczni Gdańskiej. Od stycznia 1980 pracował Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Gdańsku. W 1981 został członkiem ZLP (do zawieszenia Związku w 1983). W roku akademickim 1982/83 studiował w Studium Scenariuszowym Łódzkiej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej. W 1980-89 pod pseudonimami O. Łapian i Olek Łapian zamieszczał wiersze w pismach ukazujących się poza cenzurą: „Naprzeciw” (1980), „Wezwanie” (1982, 1989), „Podpunkt” (w 1983-89 był współredaktorem), „Arka” (1984), „Kurs” (1987), „Puls” (1988). Nadto pod własnym nazwiskiem wiersze, utwory prozą i recenzje publikował w „Pomeranii” (1988), „Odrze” (1989). W 1989 został członkiem SPP, a w 1991 członkiem ZAiKS-u oraz Polskiego PEN Clubu. W 1991-98 należał do redakcji kwartalnika literacko-artystycznego „Tytuł”. Felietony literackie, szkice i zapiski publikował w czasopismach: „Akcent” (1990; tu cykl wierszy Kronika lidzka), „Kultura” (Paryż; tu w 1990 cykl Lida), „Gazeta Morska” (gdański dodatek „Gazety Wyborczej”; tu w 1992 cykl: Życie i liryka), „Tytuł” (1992-95), „Nasza Rodzina” (Paryż, 1993-98; tu w 1995-98 cykl Posłuchaj, M...), „Kwartalnik Artystyczny” (od 1994; tu m.in. w 1998-2002 cykl pt. Zapiski ze stróżówki, a w 2003-2007 cykl pt. Samotnia), „Tygodnik Powszechny” (od 1994), „Dziennik Bałtycki” (1995-97). W latach 1997-2002 prowadził zajęcia z tzw. specjalizacji praktycznoliterackiej na Uniwersytecie Gdańskim. Publikował w pismach „Vivat Akademia” (1998-2002; tu cykl Z pamięci) i „Dzień Dobry. Trójmiasto” (2002; tu cykl Wolnym krokiem). Za twórczość literacką otrzymał wiele nagród, m.in.: Fundacji Polcul (Australia; 1988), Honorową Nagrodę Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki (1990); Nagrodę Fundacji Marii i Jerzego Kuncewiczów (1991), „Pro libro legendo” Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Gdańsku (1996; 2003), Nagrodę Prezydenta Miasta Gdańska (1996, 2002), Nagrodę „Radiowa Osobowość Roku” Radia Gdańsk (2002); Pomorską Nagrodę Artystyczną (2002). Odznaczony Odznaką Zasłużony Działacz Kultury (2001).

W 1980 ożenił się z Aleksandrą Bujak, ma córkę Justynę (ur. 1981, po mężu: Bieńkowska). Mieszka w Gdańsku.

TWÓRCZOŚĆ

  1. Sen, który na pewno nie był miłością. [Wiersze]. Wwa 1974, 12 s., Arkusz Poetycki nr 7.
  2. Wkł. do „Nowego Wyrazu”, nr 6/7.

  3. Po drugiej stronie. [Wiersze]. Gdańsk: WM 1977, 53 s.
  4. Nagroda „Peleryny” w konkursie poetyckim Czerwonej Róży w 1978.

  5. W środku nocy. [Powieść]. Gdańsk: WM 1980, 85 s.
  6. Nie strzelajcie do Beatlesów. [Wiersze]. Gdańsk: WM 1983, 65 s.
  7. Jak gołębice gnane burzą. [Wiersze]. Posł.: K. Nowosielski. Gdańsk: Niezal. Ofic. Kotek 1990, 42 s.
  8. Lida. [Opowieść]. Białystok: Versus 1990, 113 s. Wyd. nast.: wyd. 2 Gdańsk: Fokus 1995; wyd. 3 Kr.: Znak 2004.
  9. Prywatna nagroda Cz. Miłosza w 1991.

    Zawiera opowiadania: Dzikie gęsi; Płonące ćmy; Okruchy.

    Adapt. tv: W rytmie kół, w rytmie łez… [Film dokumentalny z udziałem A. J.]. Reż.: B. Balińska, K. Kalukin. TVP 1994.

  10. Dopóki jeszcze… i inne wiersze. Posł.: S. Chwin. Gdańsk: Gord 1991, 66 s.
  11. Pan Bóg nie słyszy głuchych. [Powieść]. Gdańsk: Marabut 1995, 90 s.
  12. Nagroda lit. „Pro libro legendo” Woj. Bibl. Publ. im. J. Conrada Korzeniowskiego w 1996.

  13. Życie i liryka. [Felietony]. Gdańsk: słowo/obraz terytoria 1998, 148 s.
  14. Prawdziwa ballada o miłości. [Powieść]. Kr.: Znak 2002, 190 s.
  15. Nagroda lit. „Pro libro legendo” Woj. Bibl. Publ. im. J. Conrada Korzeniowskiego w 2003.

  16. Popiół i wiatr. [Felietony]. Gdańsk: słowo/obraz terytoria 2005, 178 s.
  17. Dzień przed końcem świata. [Powieść]. Kr.: WL 2008, 138 s.
  18. Przekłady wierszy i fragmentów prozy A.J. w antologiach zagranicznych: ang.: Young poets of a new Poland. London 1993; niem.: Nach den Gewittern. [Red.:] K.-D. Sommer. Göttingen1995; Zwischen den Linien. [Oprac.:] S. Geist. Hannover 1996; Polnische Lyrik aus 100 Jahren. [Oprac.:] S. Sterna-Wachowiak. [Przeł.] J. Retz. Gifkendorf 1997; Prosa. [Oprac.] K. Dedecius. Zürich 1997; Mit Fischen leben... Żyć z rybami… Bremen 1989. – Das Unsichtbare lieben. [Wybór i posł. D. Danielewicz-Kerski]. Köln [1998]; Landschaften und Luftinsel. [Oprac.:] A. Markiewicz. München 2000, – ukr.: Napjaarèumy. Ad Buga da Varty. [Przeł.:] A. Loika. T. 2. Mìnsk 2003.

OPRACOWANIA (wybór)

  • Autor o sobie: Po co piszę? [Wypowiedź w ank.]. „Kwart. Artyst.” 1996 nr 2
  • Świadectwa. [Wypowiedź w ankiecie]. „Teksty Drugie” 1996 nr 5.


Sen, który na pewno nie był miłością

  • S. ROSIEK: Na styku dwóch światów. (O arkuszu poetyckim Aleksandra Jurewicza). „Litteraria” 1975
  • S. STERNA-WACHOWIAK: Idzie z nich sen nasz powszedni. „Nowy Wyraz” 1975 nr 4.

Powrót na górę↑

Po drugiej stronie

  • – T. SKUTNIK: Poezja stanu wyjątkowego. „Nowy Wyraz” 1978 nr 11
  • S. STERNA-WACHOWIAK: Magia formy. „Fakty” 1979 nr 8
  • K. NOWOSIELSKI: Egzystencjalny reportażysta. „Twórczość” 1980 nr 7
  • S. CHWIN: Poezja i egzystencja. W: W stronę wiersza. Wwa 1984
  • T. WYRWA-KRZYŻANSKI: Wesele - z okazji rozwodu przed ślubem i życia przed śmiercią. „Poezja” 1984 nr 3 [dot. też: Nie strzelajcie do Beatlesów].

Powrót na górę↑

W środku nocy

  • R. HOLZER: Polecimy Lelouchem. „Literatura” 1981 nr 6
  • [M. ORSKI] OR: Typowy bohater... „Odra” 1981 nr 4.

Powrót na górę↑

Nie strzelajcie do Beatlesów

  • K. KARWAT: Kto strzela do Beatlesów. „Tak i Nie” 1984 nr 39
  • B. RISS: Co pozostało dziś z nowej prywatności? „Nowe Książ.” 1984 nr 8
  • [A. SZMIDT] A.S.: A.J. urodził się… „Więź” 1984 nr 6
  • T. WYRWA-KRZYŻANSKI: Wesele – z okazji rozwodu przed ślubem i życia przed śmiercią. „Poezja” 1984 nr 3 [dot. też: Po drugiej stronie]
  • S. STERNA-WACHOWIAK: Czarna tożsamość. „Twórczość” 1985 nr 3
  • A. WOJNAR: Dom spokojnej młodości. „Integracje” 1985 nr 18.

Powrót na górę↑

Jak gołębice gnane burzą

  • K. KUCZKOWSKI: Mowa ściany. „Gaz. Wybor.”, dod. „Gaz. Morska” 1990 nr 24 dod. „Gaz. Morska”
  • P. SZEWC: „Przedwcześnie dorośli”. „Życie Wwy” 1990 nr 181.

Powrót na górę↑

Lida

  • A. HLEBOWICZ: Urodzony w Lidzie w 1952 roku. „Ład” 1990 nr 41
  • P. HUELLE: Ciężkie chmury nad Lidą. „Gaz. Wybor.” 1990 nr 156 dod. „Gaz. Gdań.”
  • T. KOMENDANT: Po tej samej strone lustra. „Tyg. Lit.” 1990 nr 6
  • [M.KOŁYSZKO] J. NACHIŁO: Głód nazwany dzieciństwem. „Plus” 1990 nr 9
  • M. ADAMIEC: Przesiedleńcza opowieść. „Twórczość” 1991 nr 2
  • A. BALIŃSKA: Pożegnanie z Lidą. „Rzeczpospolita” 1991 nr 58
  • Z. BIEŃKOWSKI: Najbardziej przejmujące. „Wokanda” 1991 nr 6
  • K. LISOWSKI: „Słowami Utraty witam cię, miasteczko…”. „Dekada Lit.” 1991 nr 12
  • J. NAGRABIECKI: Powrót udany. „Potop” 1991 nr 13
  • K. PIEŃKOSZ: Elegia o wygnaniu. „Literatura” 1991 nr 6
  • A. SZYMAŃSKA: Wydziedziczenie. „Prz. Powsz.” 1991 nr 5
  • Z. ŻAKIEWICZ: Jurewiczowska wycieczka do Lidy. „Prz. Polit.” 1991 nr 13
  • G. KNITTER: Przesiedleńcza opowieść. „Lithuania” 1991/92 nr 4/1
  • A. MAZUR: W objęciach Erynii. „Twórczość” 1992 nr 11
  • M. CZERMIŃSKA: Centrum i kresy w prozie pisarzy urodzonych po wojnie. „Akcent” 1993 nr 4, przedr. w tejże: Autobiograficzny trójkąt. Kr. 2000
  • D. KRZYWICKA: Nasza młodość jęczy przez sen… W tejże: Penetracje. Kr. 1993
  • Z. ŁUKASZEWICZ: A.J. Na granicy lęku i nadziei. W tegoż: Mój alfabet oraz pstryczki i potyczki. Wwa, Zielona Góra 1993
  • H. ZAWORSKA: Wygnańcy. „Gaz. Wybor.” 1995 nr 1 dod. „Gaz. o Książ.”
  • M. SKWARNICKI: Nasze małe ojczyzny. „Tyg. Powsz.” 1996 nr 11
  • S. ULIASZ: Powroty do dzieciństwa na pograniczu. W: Topika pogranicza w literaturze polskiej i niemieckiej. Rzeszów 1998, s. 163-175, przedr. w tegoż: O literaturze Kresów i pogranicza kultur. Rzeszów 2001
  • L. SZARUGA: Walka o dusze. Konteksty „Lidy” A.J. „Zesz. Nauk. Szczec. Pr. Polonist.” 2004 nr 15
  • Zob. też Wywiady.

Powrót na górę↑

Pan Bóg nie słyszy głuchych

  • M. ADAMIEC: „Co było wielkie, małem się wydało…”. „Twórczość” 1995 nr 6
  • A. BAGŁAJEWSKI: Samotni pod wyblakłym niebem. „Odra” 1995 nr 6
  • P. CZAPLIŃSKI: Nie zagojony sen. „Tytuł” 1995 nr 3/4, przedr. pt. W poszukiwaniu utraconej jedności, w tegoż: Wzniosłe tęsknoty. Kr. 2001
  • Z. DOMINIAK: Wostok nad Bałutami. „Kron. m. Łodzi” 1995 z. 1
  • G. KALINOWSKI: Kocha się to, co nieosiągalne… „Kwart. Artyst.” 1995 nr 3
  • L. KOPEĆ: Serdeczny świat przez łzy opisany. „Tytuł” 1995 nr 1
  • A. OSIECKA: Czas owocarni. „Życie Warsz.” 1995 nr 73 dod. „Ex Libris”
  • J. PILCH: Chleb, cukier i kosmos. „Tyg. Powsz.” 1995 nr 17
  • W. WOROSZYLSKI: Co czytałem tej wiosny. „Więź” 1995 nr 7
  • K. MACIĄG: J. „dzieckiem będąc”. „Fraza” 1996 nr 11/12
  • S. STERNA-WACHOWIAK: Opowieść z ulicy Głuchej. „Nowe Książ.” 1996 nr 1
  • L. ŻULIŃSKI. „Wiad. Kult.” 1996 nr 6
  • E. BORKOWSKA: Czas uwięziony w kadrze. „Topos” 1997 nr 1.

Powrót na górę↑

Dopóki jeszcze… i inne wiersze

  • A. NASIŁOWSKA: Dom młodości. „Życie Wwy” dod. „Ex Libris” 1991 nr 14
  • J. SIKORA: Poetycki testament mało lirycznej epoki. „Nowe Książ.” 1992 nr 5.

Powrót na górę↑

Życie i liryka

  • J. DRZEWUCKI: Między północą a świtem. Felietony J. „Rzeczpospolita” 1999 nr 18
  • M. JASTRZĘBIEC-MOSAKOWSKI: Życie i liryka J. „Odra” 1999 nr 7/8
  • W. KOWALEWSKI: O sztuce felietonu. „Borussia” 1999 nr 18/19
  • E. PIECHOCKA: Odcienie czasu. „Kwart. Artyst.” 1999 nr 3
  • S. STERNA-WACHOWIAK: Poeta jak Humphrey Bogart w wieku pobalzakowskim. „Nowe Książ.” 1999 nr 7.

Powrót na górę↑

Prawdziwa ballada o miłości

  • J. GIZELLA: Kresy jako katharsis? „Kwart. Artyst.” 2003 nr 1
  • A. GŁOWACKA: Miłość na kresach. „Opcje” 2003 nr 2
  • W. KALISZEWSKI: Ludzka pamięć… „Więź” 2003 nr 2
  • D. NOWACKI: Ku pokrzepieniu, niestety. „Twórczość” 2003 nr 5
  • M. ORSKI: Ballada w „czasie bez miłości”. „Nowe Książ.” 2003 nr 3
  • K. MASŁOŃ. „Książ. Mag. Lit.” 2003 nr 1
  • K. MASŁOŃ: Z Mickiewicza rodem. „Rzeczpospolita” 2003 nr 3
  • D. NOWACKI: Ku pokrzepieniu, niestety. „Twórczość” 2003 nr 5
  • K. ORŁOŚ: Romeo i Julia. „Rzeczpospolita” 2003 nr 232
  • M. ORSKI: Ballada w „czasie bez miłości”. „Nowe Książ.” 2003 nr 3
  • A. SZCZEBLEWSKA: Powieść w kolorze sepii. „Topos” 2003 nr 4/5
  • D. WOŁODŹKO: O „najprawdziwszej rzeczywistości”. „Tygiel Kult.” 2003 nr 4/6
  • J. WATRAK: Miłość na kresach. „Kresy” 2004 nr 1/2.

Powrót na górę↑

Popiół i wiatr

  • P. BRYSACZ: Ballada o straconym czasie. „Charaktery” 2005 nr 6
  • TF [T. FIAŁKOWSKI]: Elegia na odejście. „Tyg. Powsz.” 2005 nr 26
  • J. KORNHAUSER: Czas pamiętany. „Kwart. Artyst.” 2005 nr 2
  • T. MAJDOSZ: Felieton z życia. „Fraza” 2005 nr 14 [15]
  • R. OSTASZEWSKI: Pamięć i reszta. „Nowe Książ.” 2005 nr 12
  • P. URBANIAK: Ocalić przeszłość przed zapomnieniem. „Topos” 2005 nr 5/6
  • K.E. ZDANOWICZ: Tajemny krąg. „Śląsk” 2005 nr 11
  • M. CUBER: Popiół i diament. „Res Publica Nowa” 2006 nr 1
  • M. DĘBORÓG-BYLCZYŃSKI: Wszystko, co boli… „Śląsk” 2006 nr 9
  • A. FRANKOWIAK: Proustowska potrzeba rekonstrukcji. „Portret” 2006 nr 2
  • A. JĘSIAK: „…i piękno i smutek”. „Migotania, Przejaśnienia” 2006 nr 4
  • M. ORSKI: Requiem na „koniec tożsamości”. „Prz. Powsz.” 2006 nr 5
  • M. ORSKI: W poszukiwaniu czasu przeoczonego. „Prz. Polit.” 2006 nr 76
  • J. WANGIN: Żyjąc wstecz. „Pogranicza” 2006 nr 2.

Powrót na górę↑

Dzień przed końcem świata

  • P. CZAPLIŃSKI: Pojałtańska sielanka. „Pogranicza” 2008 nr 5
  • J. CZECHOWICZ: O symbolicznej roli literackiego pożegnania. „Portret” 2008, nr 1
  • B. DARSKA: To miał być inny czas. „Opcje” 2008 nr 1
  • P. GULDA: Ocieplanie cienia ojca. „Gaz. Wybor.” 2008 nr 31 dod. „Trójmiasto”
  • M. JENTYS: Czas przeszły skończony. „Wyspa” 2008 nr 2
  • G. KALINOWSKI: Nokturn. „Kwart. Artyst.” 2008 nr 1
  • T. MIZERKIEWICZ: Wspominać aż do niepamięci. „Nowe Książ.” 2008 nr 4
  • D. NOWACKI: Od serca. „Tyg. Powsz.” 2008 nr 6
  • R. OSTASZEWSKI: Requiem dla ojca. „Gaz. Wybor.” 2008 nr 36
  • D. TAŁAJ: Trzy dni od zgonu do pogrzebu. „Świat i Słowo” 2008 nr 1
  • P. URBANIAK: Tren dla ojca. „Odra” 2008 nr 4.

Powrót na górę↑

Ewa Głębicka

Polscy pisarze i badacze literatury przełomu XX i XXI wieku

Działania
Aleksander JUREWICZ
Nawigacja
Narzędzia